Alternatywna Spółka Inwestycyjna (ASI) a okres posiadania akcji czy udziałów dla zwolnienia podatkowego
Alternatywne spółki inwestycyjne to podmioty prowadzące działalność inwestycyjną, dla których przepisy Ustawy o CIT przewidują pewne zwolnienie przedmiotowe. Ustawa określa jednak, które konkretnie przychody ASI podlegają pod zwolnienie i w jakich warunkach.
Obraz Mohamed Hassan z Pixabay
Zwolnienie ASI z podatku CIT – regulacja prawna
Zwolnienie alternatywnych spółek inwestycyjnych z podatku CIT wprowadza art. 17 ust. 1 pkt. 58a) Ustawy o CIT. Przepis ten wskazuje, że wolne od podatku CIT są:
„58a) dochody (przychody) alternatywnych spółek inwestycyjnych uzyskane w roku podatkowym ze zbycia udziałów (akcji), pod warunkiem że alternatywna spółka inwestycyjna, która zbywa udziały (akcje), posiadała przed dniem zbycia bezpośrednio nie mniej niż 5% udziałów (akcji) w kapitale spółki, której udziały (akcje) są zbywane, nieprzerwanie przez okres dwóch lat”.
Uzupełnieniem tego przepisu jest art. 17 ust. 10b Ustawy o CIT, z którego wynika, że:
„Zwolnienia, o którym mowa w ust. 1 pkt 58a, nie stosuje się do dochodów (przychodów) uzyskanych ze zbycia udziałów (akcji) w spółce, jeżeli co najmniej 50% wartości aktywów takiej spółki, bezpośrednio lub pośrednio, stanowią nieruchomości położone na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub prawa do takich nieruchomości. Przepis art. 3 ust. 4 stosuje się odpowiednio”.
Z przepisów tych wynika zatem, że nie wszystkie przychody ASI podlegają zwolnieniu z podatku CIT a tylko te, które wynikają ze zbycia akcji/udziałów w spółkach.
Warunkiem dla zwolnienia podatkowego jest jednak, aby ASI posiadała przed dniem zbycia bezpośrednio nie mniej niż 5% udziałów w kapitale takiej spółki i to jeszcze przez nieprzerwany okres 2 lat.
Nadto ww. zwolnienie nie dotyczy spółek nieruchomościowych tj. takich gdzie co najmniej 50% wartości aktywów bezpośrednio lub pośrednio stanowią nieruchomości.
Zauważyć należy, że ASI mimo że prowadzą działalność w formie spółek, to spełniać muszą dodatkowe wymogi wynikające z Ustawy o funduszach inwestycyjnych i zarządzaniu alternatywnymi funduszami inwestycyjnymi.
Natomiast po zmianie przepisów w związku z wprowadzeniem Polskiego Ładu alternatywą dla ASI stały się w szczególności spółki holdingowe, które także pod pewnymi warunkami zapewniają neutralność podatkową dochodów ze zbycia akcji czy udziałów oraz przy uzyskiwaniu dochodów dywidendowych.
Więcej na ten temat w artykule pt. „NOWY ŁAD – spółka holdingowa – korzystne opodatkowanie dywidendy oraz dochodów ze zbycia udziałów i akcji”
Alternatywna Spółka Inwestycyjna – okres posiadania akcji/udziałów – wyrok WSA
W ostatnim okresie czasu WSA w Warszawie zajmował się sprawą ASI działającej w formule spółki komandytowo-akcyjnej inwestującej w startupy, która w 2023 r. sprzedała akcje biotechnologicznego podmiotu na rynku NewConnect.
Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej uznał, że spółce nie przysługuje prawo do zwolnienia dochodu z podatku CIT, gdyż warunek 5% posiadanych walorów nie był spełniony na dzień transakcji.
Natomiast WSA w Warszawie w wyroku z dnia 30 września 2025 r. sygn. III SA/Wa 1237/25) uznał, że alternatywna spółka inwestycyjna (ASI) może skorzystać ze zwolnienia z podatku dochodowego od osób prawnych (CIT) z tytułu sprzedaży udziałów lub akcji, jeśli w dowolnym wcześniejszym, nieprzerwanym dwuletnim okresie posiadała co najmniej 5 % tych udziałów lub akcji, nawet jeśli w dniu sprzedaży udział ten był już mniejszy.
Z taką interpretacją WSA należy się w pełni zgodzić ponieważ, o ile przepis posługuje się określeniem „bezpośrednio” to odnosi się ono do bezpośredniego posiadania 5% akcji/udziałów w kapitale zakładowym spółki, a nie posiadania tych akcji lub udziałów bezpośrednio przed ich zbyciem. Zawężająca wykładnia przepisów prawa, która została tu zastosowana przez organ interpretacyjny nie znajduje zatem oparcia w literalnym brzmieniu przepisów. Uwzględniając natomiast, że w przypadku przepisów prawa podatkowego ten rodzaj wykładni na znaczenie zupełnie podstawowe uznać należy stanowisko sądu za całkowicie uzasadnione.
Tym samym ważny dla ewentualnego zwolnienia od podatków jest również wcześniejszy okres posiadania odpowiedniej puli walorów, nawet jeśli w dacie sprzedaży udziałów/akcji przez ASI, procent posiadanych akcji/udziałów spadnie poniżej limitu 5%.
0 komentarzy