Spłata nabytej przez fundację rodzinną wierzytelności pożyczkowej – brak zwolnienia z podatku CIT – stanowisko KIS

Obraz Mohamed Hassan z Pixabay

Wierzytelności pożyczkowe fundacji rodzinnej – o co w tym chodzi?

Punktem wyjścia pozostaje art. 6 ust. 1 pkt. 25) Ustawy o CIT, który wprowadza podmiotowe zwolnienie fundacji rodzinnych z podatku dochodowego od osób prawnych. Zwolnienie to nie jednak charakteru całkowitego.

Dalej bowiem w art. 6 ust. 7 Ustawy o CIT znalazła się zasada zgodnie z którą:

„Zwolnienie, o którym mowa w ust. 1 pkt 25, nie ma zastosowania do działalności gospodarczej fundacji rodzinnej wykraczającej poza zakres określony w art. 5 ustawy z dnia 26 stycznia 2023 r. o fundacji rodzinnej”.

Zatem jeśli fundacja rodzinna będzie prowadziła działalność gospodarczą wykraczającą poza działalność z art. 5 Ustawy o fundacji rodzinnej to liczyć się musi z opodatkowaniem dochodów z takiej działalności i to nie stawką 9% czy 19% ale stawką sankcyjną 25%.

Do dozwolonej działalności fundacji rodzinnych zalicza się m.in. przewidziane w art. 5 ust. 1 pkt. 5) Ustawy o fundacji rodzinnej, udzielanie pożyczek „a) spółkom kapitałowym, w których fundacja rodzinna posiada udziały albo akcje, b) spółkom osobowym, w których fundacja rodzinna uczestniczy jako wspólnik, c) beneficjentom”.

Zatem spłata pożyczek udzielonych ww. podmiotom z poziomu fundacji rodzinnej bezdyskusyjnie powinna pozostawać poza opodatkowaniem podatkiem CIT.

Wierzytelność pożyczkowa nabyta przez fundację rodzinną

W jednej z najświeższych interpretacji podatkowych tj. interpretacji z dnia 6 maja 2026 r. sygn. 0111-KDIB1-2.4010.113.2026.2.END Dyrektor KIS zajmował się nieco inną sprawą. Otóż wnioskodawca – przyszły fundator planował przekazać do fundacji rodzinnej – w drodze darowizny – wierzytelność z tytułu pożyczki udzielonej wcześniej spółce z o.o., w której fundacja miała również uzyskać udziały.

Pożyczka do spółki została zatem udzielona wcześniej przez fundatora, który następnie przeniósł na fundację rodzinną zarówno udziały w tej spółce jak i przysługującą mu wierzytelność pożyczkową.

Wnioskodawca argumentował, że spłata kapitału pożyczki do fundacji rodzinnej dokonana w tych warunkach powinna być zwolniona z CIT po stronie fundacji rodzinnej. Działania związane z egzekwowaniem wierzytelności stanowią jedynie element zarządzania majątkiem fundacji i nie powinny być traktowane jako działalność wykraczająca poza art. 5 ustawy o fundacji rodzinnej.

Spłata nabytej przez fundację rodzinną wierzytelności pożyczkowej – jakie stanowisko zajął KIS

Po rozpoznaniu wniosku o wydanie interpretacji podatkowej Dyrektor KIS wskazał, że:

• „Z literalnego brzmienia przepisu art. 5 ust. 1 pkt 5 ustawy o fundacji rodzinnej wynika, że fundacja rodzinna może wykonywać działalność gospodarczą w rozumieniu  3ustawy z dnia 6 marca 2018 r. – Prawo przedsiębiorców tylko w zakresie udzielania pożyczek spółkom kapitałowym, w których fundacja rodzinna posiada udziały albo akcje, spółkom osobowym, w których fundacja rodzinna uczestniczy jako wspólnik, beneficjentom. (…)
• Nabycie wierzytelności pożyczkowej przez Fundację Rodzinną nie jest tym samym zdarzeniem, jakim jest udzielenie pożyczek przez samą Fundację Rodzinną. Bez znaczenia pozostaje cywilistyczny skutek takiej czynności powodujący, że na Fundację Rodzinną przechodzi ogół uprawnień przysługujących dotychczasowemu wierzycielowi (Fundacja wstępuje w miejsce wierzyciela). (…)
• Stwierdzić należy, że przypadku otrzymania przez Fundację Rodzinną spłaty wierzytelności pożyczkowej, mamy do czynienia z działalnością gospodarczą fundacji rodzinnej wykraczającą poza zakres określony w  5ufr. Przedstawiona w Pana wniosku działalność Fundacji Rodzinnej polegająca na realizacji wierzytelności pożyczkowej, nie mieści się w dyspozycji tego przepisu”.

Tym samym Dyrektor KIS uznał stanowisko Wnioskodawcy za nieprawidłowe. Organ potraktował nabycie wierzytelności pożyczkowej jako zdarzenie inne niż udzielenie pożyczki bezpośrednio przez fundację rodzinną, a co za tym spłata pożyczki w tych warunkach wiązać by się musiała z sankcyjnym 25% podatkiem CIT.

Zaznaczyć należy że nie jest to odosobnione stanowisko Dyrektora KIS ponieważ takie same wnioski wynikają m.in. z interpretacji Dyrektora KIS z dnia 25 lutego 2026 r sygn. 0111-KDIB1-2.4010.1.2026.1.END, z dnia 25 lutego 2026 r. sygn.0111-KDIB1-2.4010.689.2025.1.BD, z dnia 19 listopada 2025 r. sygn.  0111-KDIB1-2.4010.507.2025.2.END, z dnia 1 grudnia 2025 r. sygn. 0111-KDIB1-2.4010.471.2025.2.EJ.

Tym samym ostrożnie należy podchodzić do wnoszenia wierzytelności pożyczkowych do fundacji rodzinnej. Stanowisko organu interpretacyjnego jest w tym względzie na ten moment jednoznacznie negatywne.