Zysk w spółce osobowej przekazany na kapitał zapasowy może podlegać opodatkowaniu pcc

Ostatnio przeglądając jakieś orzeczenia podatkowe natrafiłam na wyrok, którego istoty do tej pory nie rozumiem. Chodzi tu o wyrok WSA w Gdańsku z dnia 20 maja 2014 r. (sygn. I SA/Gd 255/14), z którego wynika zaskakująca teza, tj. że zysk w spółce osobowej przekazany na kapitał zapasowy może podlegać opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych. 

Autor:Małgorzata Gach | Kategoria:Podatek od czynności cywilnoprawnych, Spółka cywilna, Spółka jawna, Spółka komandytowa, Spółka partnerska, | Data: . Tagi: , , , , , , , , ,
przychód z dzierżawy znaku

Główna teza orzeczenia

Podstawę opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych z tytułu zmiany umowy spółki jawnej stanowić będzie wartość wkładów powiększających majątek tej spółki, a więc zarówno wartość składająca się na kapitał zakładowy, jak i wartość przekazana na kapitał zapasowy spółki jawnej. Wartość wkładu wniesionego do spółki jawnej przez wspólnika w części przekazanej na kapitał zapasowy tej spółki również będzie wliczona do podstawy opodatkowania.

Stanem faktycznym, którym zajmował się Sąd obejmował sytuację, w której wspólnicy spółki osobowej a konkretniej spółki jawnej postanowili po zakończeniu roku obrotowego zatwierdzić zysk za rok poprzedni oraz przekazać tę kwotę na kapitał zapasowy spółki. Jednocześnie nie dokonywali żadnej zmiany umowy spółki i formalnie nie zwiększali swoich wkładów do tego podmiotu. Kwota ta została przez spółkę opodatkowana podatkiem od czynności cywilnoprawnych wg stawki 0,5%, a w dalszej kolejności spółki wystąpiła o stwierdzenie i zwrot nadpłaty podatkowej z tego tytułu. Tym sposobem sprawą tą musiał się zająć ostatecznie sąd administracyjny.

Po analizie WSA wskazał, że:

  • Zdaniem Sądu, określając podstawę opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych w przypadku zmiany umowy spółki jawnej należy wziąć pod uwagę wartość wkładów powiększających majątek spółki osobowej, tj. przyrost wartości wszystkich istniejących w spółce kapitałów; z przytoczonej treści art. 6 ust. 1 pkt 8 lit. b u.p.c.c. wynika bowiem, że przy zmianie umowy spółki, w przypadku spółki osobowej, podstawę opodatkowania stanowi wartość wkładów powiększających majątek tej spółki.
  • W odniesieniu do spółek osobowych (do których zalicza się spółka jawna) wskazano w tym przepisie, że za zmianę umowy spółki uważa się wniesienie lub podwyższenie wkładu, którego wartość powoduje zwiększenie majątku spółki albo podwyższenie kapitału zakładowego. Uregulowanie to nie wymaga wykładni; ustawodawca nie wprowadził bowiem żadnego wyjątku, ani też odstępstwa dla jakiegokolwiek typu spółki osobowej; oznacza to, że nie miał zatem zamiaru różnicować tych spółek, mimo ich daleko idącej specyfiki.

Sąd uznał zatem ni mniej ni więcej, że zwiększenie jakiegokolwiek kapitału w spółce osobowej – inaczej niż w kapitałowej – będzie rodzić obowiązek zapłaty podatku od czynności cywilnoprawnych.

Z uzasadnieniem Sądu w tym zakresie trudno się zgodzić, bo przecież:

  • pozostawienie w spółce a nie wypłacenie w danym momencie zysku ze spółki osobowej nie może być traktowane w kategoriach wniesienia wkładu do tego podmiotu,
  • dalej uchwała o zapisaniu kwoty zysku na kapitale zapasowym spółki nie wiąże się ze zmianą umowy i zwiększeniem formalnym wkładów wspólników do tej spółki, z czym z kolei właśnie przepisy wiążą powstanie obowiązku podatkowego w podatku od czynności cywilnoprawnych,
  • czym innym jest kapitał podstawowy tworzony faktycznie z wkładów wspólników do spółki a czym innym kapitał zapasowy tworzony fakultatywnie i wykorzystany w tym przypadku w moim przekonaniu tylko do technicznego zapisu kwot, których na razie wspólnicy postanowili nie wypłacać.

Ale jaki ostatecznie jest morał wynikający z tego wyroku?

Otóż lepiej przeznaczyć zysk do podziału pomiędzy wspólników (nawet gdyby nie miał być faktycznie wypłacony w całości) niż przekazać go wzorem spółek kapitałowych na kapitał zapasowy. O ile bowiem w przypadku spółek kapitałowych przekazanie zysku na taki kapitał nie będzie powodowało skutków w podatku od czynności cywilnoprawnych, to w przypadku spółek osobowych – ryzyko takie – w ślad za wskazanym wyrokiem WSA – może – o dziwo się pojawić.

Należy zatem uważać bo nie zawsze to co się wydaje być oczywiste, faktycznie takie jest.

Polecane wpisy